16,357 ఒక్క ఉపాధ్యాయుడితో నడుస్తున్న పాఠశాలలు.. దేశంలో తొలి స్థానంలో ఆంధ్రప్రదేశ్

ఉపాధ్యాయుల నియామకాలు రాష్ట్రాల బాధ్యతే.. కేంద్ర విద్యాశాఖ స్పష్టీకరణ

దేశంలోనే అత్యధిక సింగిల్-టీచర్ పాఠశాలలు ఏపీలో

అమరావతి: విద్యా రంగానికి సంబంధించిన తాజా గణాంకాలు ఆంధ్రప్రదేశ్ పరిస్థితిపై ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. దేశంలోనే అత్యధిక సింగిల్-టీచర్ పాఠశాలలు ఉన్న రాష్ట్రంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ నిలిచింది. యూనిఫైడ్ డిస్ట్రిక్ట్ ఇన్ఫర్మేషన్ సిస్టమ్ ఫర్ ఎడ్యుకేషన్ ప్లస్ (UDISE+) 2025-26 డేటాలో ఈ విషయం వెల్లడైంది.

నివేదిక ప్రకారం రాష్ట్రంలో మొత్తం 16,357 పాఠశాలలు కేవలం ఒక్కో ఉపాధ్యాయుడితోనే కొనసాగుతున్నాయి. దీంతో దేశంలో ఈ జాబితాలో ఆంధ్రప్రదేశ్ తొలి స్థానంలో నిలిచింది.

పార్లమెంట్‌లో కేంద్రం వెల్లడించిన వివరాలు

రాజ్యసభలో ఎంపీ రణ్‌దీప్ సింగ్ సుర్జేవాలా అడిగిన ప్రశ్నకు కేంద్ర విద్యాశాఖ ఈ వివరాలను వెల్లడించింది. దేశవ్యాప్తంగా మొత్తం 1,00,843 సింగిల్-టీచర్ పాఠశాలలు ఉన్నట్లు తెలిపింది.

ఒక్క ఉపాధ్యాయుడితో పాఠశాల నిర్వహణ విద్యా నాణ్యతపై ప్రభావం చూపే అంశమని విద్యావేత్తలు భావిస్తున్నారు. ఒకే ఉపాధ్యాయుడు బోధనతో పాటు పరిపాలనా బాధ్యతలు కూడా నిర్వహించాల్సి రావడం వల్ల విద్యార్థులపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుందని అభిప్రాయపడుతున్నారు.

Andhra Pradesh reports 16,357 single-teacher schools, highest in India https://t.co/dDAXZ8HDyK

— NewsMeter (@NewsMeter_In) July 30, 2026

తర్వాతి స్థానాల్లో జార్ఖండ్, మహారాష్ట్ర

సింగిల్-టీచర్ పాఠశాలల సంఖ్యలో ఆంధ్రప్రదేశ్ తర్వాత జార్ఖండ్, మహారాష్ట్ర రాష్ట్రాలు ఉన్నాయి. అలాగే ఇతర పెద్ద రాష్ట్రాల్లో కూడా వేల సంఖ్యలో ఇలాంటి పాఠశాలలు కొనసాగుతున్నాయి.

UDISE+ డేటా ప్రకారం..

• ఆంధ్రప్రదేశ్ – 16,357
• కర్ణాటక – 8,042
• ఉత్తరప్రదేశ్ – 7,874
• రాజస్థాన్ – 7,200
• పశ్చిమ బెంగాల్ – 6,769
• తెలంగాణ – 4,793
• తమిళనాడు – 3,957
• అసోం – 3,159
• హిమాచల్ ప్రదేశ్ – 3,128
• ఉత్తరాఖండ్ – 2,655
• ఛత్తీస్‌గఢ్ – 2,461

ఈ రాష్ట్రాల్లోనే దేశంలోని మొత్తం సింగిల్-టీచర్ పాఠశాలల్లో దాదాపు 65 శాతం ఉన్నట్లు కేంద్రం వెల్లడించింది.

కొన్ని రాష్ట్రాల్లో చాలా తక్కువ సంఖ్య

మరోవైపు కొన్ని రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో సింగిల్-టీచర్ పాఠశాలల సంఖ్య చాలా తక్కువగా ఉంది.

• కేరళ – 67
• నాగాలాండ్ – 35
• సిక్కిం – 31
• లడఖ్ – 28
• ఢిల్లీ – 7
• అండమాన్ నికోబార్ దీవులు – 1

ఈ గణాంకాలు రాష్ట్రాల మధ్య విద్యా వ్యవస్థలో ఉన్న వ్యత్యాసాలను కూడా చూపిస్తున్నాయి.

ఉపాధ్యాయుల ఖాళీలపై కేంద్రం ఏమంది?

ఉపాధ్యాయుల మంజూరైన పోస్టులు లేదా ఖాళీలపై రాష్ట్రాల వారీగా కేంద్రం ప్రత్యేక గణాంకాలు విడుదల చేయలేదు. ఉపాధ్యాయుల నియామకాలు, సేవా నిబంధనలు, పోస్టుల కేటాయింపు వంటి అంశాలు పూర్తిగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల పరిధిలోనే ఉంటాయని కేంద్ర విద్యాశాఖ స్పష్టం చేసింది.

రిటైర్మెంట్లు, రాజీనామాలు, కొత్త పోస్టుల సృష్టి, ఉపాధ్యాయుల హేతుబద్ధీకరణ, విద్యార్థుల నమోదు సంఖ్యలో మార్పులు వంటి కారణాలతో ఖాళీలు ఏర్పడుతున్నాయని మంత్రిత్వ శాఖ తెలిపింది.

విద్యా రంగానికి ఇది సవాల్

ఒక్క ఉపాధ్యాయుడితో పాఠశాలలు కొనసాగడం విద్యా రంగానికి పెద్ద సవాల్‌గా మారుతోంది. ఒకే ఉపాధ్యాయుడు అన్ని తరగతులకు బోధించాల్సి రావడం, పరిపాలనా పనులు కూడా చూసుకోవాల్సి రావడం వల్ల బోధన నాణ్యతపై ప్రభావం పడే అవకాశముంది. గ్రామీణ, దూర ప్రాంతాల్లో ఈ పరిస్థితి మరింత తీవ్రంగా కనిపిస్తోంది.

విద్యార్థులకు నాణ్యమైన విద్య అందించాలంటే ఖాళీ పోస్టులను త్వరగా భర్తీ చేయడం, అవసరమైన చోట అదనపు ఉపాధ్యాయులను నియమించడం కీలకమని విద్యా నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.