నవరాత్రుల్లో మహిళలకు ప్రవేశం లేదా? ఆశాపురి ఆలయం ప్రత్యేకత ఇదే
బీహార్లోని మా ఆశాపురి ఆలయంలో నవరాత్రుల సమయంలో మహిళలకు ప్రవేశం లేదనే సంప్రదాయం స్థానికంగా చర్చనీయాంశంగా మారింది. తాంత్రిక పూజలు, పురాతన విశ్వాసాలు, అమ్మవారి పేరుతో ముడిపడిన కథనాలు ఈ ఆలయానికి ప్రత్యేక గుర్తింపును తీసుకొచ్చాయి.
అయితే ఈ ఆచారం వెనుక ఉన్న చారిత్రక కారణాలపై స్పష్టమైన ఆధారాలు అందుబాటులో లేవు. స్థానికులు చెబుతున్న విశ్వాసాలు, సంప్రదాయాల ఆధారంగానే ఈ కథనం కొనసాగుతోంది.
ఈ వార్తలో తెలుసుకోవాల్సిన 3 ముఖ్యమైన విషయాలు
- ఆలయం ఎక్కడుంది? బీహార్లోని నలంద జిల్లాలో, బీహార్ షరీఫ్కు సుమారు 15 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న ఘోస్రావన్ గ్రామంలో మా ఆశాపురి ఆలయం ఉంది.
- ప్రత్యేక ఆచారం ఏమిటి? స్థానిక సంప్రదాయం ప్రకారం, ఆశ్వయుజ నవరాత్రుల ప్రతిపద నుంచి విజయదశమి రోజు హారతి పూర్తయ్యే వరకు మహిళలకు ఆలయ ప్రవేశం ఉండదు.
- ఆలయానికి ఆ పేరు ఎలా వచ్చింది? భక్తుల కోరికలు నెరవేరుతాయనే విశ్వాసంతో ఈ ప్రాంతానికి ఆశాపురి అనే పేరు వచ్చిందని ఒక స్థానిక కథనం చెబుతోంది.
మా ఆశాపురి ఆలయం ఎక్కడ ఉంది?
బీహార్ రాష్ట్రంలోని నలంద జిల్లాలో మా ఆశాపురి ఆలయం ఉంది. జిల్లా కేంద్రమైన బీహార్ షరీఫ్ నుంచి సుమారు 15 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఆలయం ఉంది. గిరియాక్ బ్లాక్ పరిధిలోని ఘోస్రావన్ గ్రామంలో అమ్మవారి ఆలయాన్ని చూడవచ్చు.
ఈ ఆలయం నవరాత్రుల సమయంలో పాటించే ప్రత్యేక సంప్రదాయం వల్ల గుర్తింపు పొందింది. సాధారణంగా నవరాత్రుల సమయంలో దేశవ్యాప్తంగా అమ్మవారి ఆలయాలకు భక్తులు పెద్ద సంఖ్యలో వెళ్తుంటారు.
ప్రత్యేక పూజలు చేస్తారు. ఉపవాసాలు పాటిస్తారు. అమ్మవారిని దర్శించుకుని మొక్కులు చెల్లించుకుంటారు.
అయితే మా ఆశాపురి ఆలయంలో మాత్రం ఈ సమయంలో భిన్నమైన ఆచారం కొనసాగుతోందని స్థానికులు చెబుతున్నారు. ముఖ్యంగా మహిళల ఆలయ ప్రవేశంపై ఉన్న ఆంక్షలు ఈ ఆలయం గురించి తెలుసుకోవాలనే ఆసక్తిని పెంచుతున్నాయి.
నవరాత్రుల్లో 10 రోజుల పాటు మహిళలకు ఎందుకు ప్రవేశం ఉండదు?
స్థానిక విశ్వాసాల ప్రకారం, ఆశ్వయుజ నవరాత్రుల మొదటి రోజు నుంచి విజయదశమి రోజు హారతి పూర్తయ్యే వరకు మహిళలకు ఆలయంలోకి ప్రవేశం ఉండదు. ఈ కాలంలో ఆలయ ద్వారాలను మహిళల కోసం మూసి ఉంచుతారని చెబుతారు.
అయితే ఈ ఆచారం వెనుక ఉన్న కారణాల గురించి స్థానిక పూజారులు, గ్రామస్తులు కొన్ని కథనాలను చెబుతున్నారు. ఈ ప్రాంతం ప్రాచీన కాలం నుంచి తాంత్రిక సాధనలకు ప్రసిద్ధి చెందిందని వారి విశ్వాసం.
నవరాత్రుల పది రోజుల పాటు ఆలయంలో ప్రత్యేక తాంత్రిక పూజలు, ఆచారాలు నిర్వహిస్తారని స్థానికులు చెబుతారు. ఈ పూజలకు సంబంధించిన సంప్రదాయ నియమాల కారణంగానే మహిళల ప్రవేశంపై ఆంక్షలు ఉన్నాయని వివరిస్తారు.
అయితే ఈ ఆచారం ఎప్పుడు ప్రారంభమైంది? దీని వెనుక నిర్దిష్టమైన చారిత్రక కారణాలు ఏమిటి? అనే విషయాలపై స్పష్టమైన ఆధారాలు ఉన్నట్లు చెప్పలేం.
అందువల్ల మహిళల ప్రవేశంపై ఉన్న ఆంక్షలను స్థానిక సంప్రదాయంగా, విశ్వాసంగా మాత్రమే చూడాలి.
మా ఆశాపురి ఆలయానికి ఆ పేరు ఎలా వచ్చింది?
మా ఆశాపురి ఆలయానికి సంబంధించి పలు స్థానిక కథనాలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. వాటిలో ఒక కథనం బౌద్ధుల కాలంతో ముడిపడి ఉంది.
ఆ కథనం ప్రకారం, ప్రాచీన కాలంలో సుమారు 1,800 మంది బౌద్ధ సన్యాసులు తమ కోరికలు నెరవేరాలని కోరుకుంటూ ఈ ప్రాంతానికి వచ్చేవారట. వారి కోరికలు నెరవేరుతాయనే నమ్మకం ఏర్పడటంతో ఈ ప్రాంతానికి ‘ఆశాపురి’ అనే పేరు వచ్చిందని చెబుతారు.
అయితే ఇది స్థానికంగా ప్రచారంలో ఉన్న కథనం మాత్రమే. ఈ పేరుకు సంబంధించి చారిత్రక ఆధారాలు ఏమిటనే అంశంపై స్పష్టమైన సమాచారం అందుబాటులో ఉన్నట్లు చెప్పలేం.
మరో కథనం ప్రకారం, ఆశాపురి దేవి ఈ ప్రాంతంలో ప్రత్యక్షమైందని స్థానికులు నమ్ముతారు. ఆమెకు ఆలయం నిర్మించేందుకు ఘోష మహారాజు శ్రీకారం చుట్టాడని చెబుతారు. ఈ కథనంతోనే ఘోస్రావన్ గ్రామం పేరు కూడా ముడిపడి ఉందని స్థానిక విశ్వాసం.
ఈ కథనాలు ఆలయ చరిత్రలో భాగంగా చెప్పుకుంటున్నప్పటికీ, వాటిని నిర్ధారిత చారిత్రక వాస్తవాలుగా పరిగణించడానికి తగిన ఆధారాలు లేవు.
నవరాత్రుల సమయంలో దేశంలోని పలు ప్రాంతాల నుంచి భక్తులు
మా ఆశాపురి దేవిపై భక్తులకు ప్రత్యేకమైన విశ్వాసం ఉందని స్థానిక కథనాలు చెబుతున్నాయి. నవరాత్రుల సమయంలో బీహార్తో పాటు ఇతర రాష్ట్రాల నుంచి కూడా భక్తులు ఈ ఆలయానికి వస్తారని సమాచారం.
కోల్కతా, ఒడిశా, మధ్యప్రదేశ్, అస్సాం, ఢిల్లీ, జార్ఖండ్ తదితర ప్రాంతాల నుంచి భక్తులు వస్తారని స్థానిక కథనాలు పేర్కొంటున్నాయి. అమ్మవారిని దర్శించుకోవడం, మొక్కులు చెల్లించుకోవడం, ప్రత్యేక పూజల్లో పాల్గొనడం కోసం వారు ఆసక్తి చూపుతారు.
నవరాత్రులు దుర్గాదేవి ఆరాధనకు ప్రత్యేకమైన సమయం. ఈ తొమ్మిది రోజుల పాటు భక్తులు అమ్మవారి వివిధ రూపాలను పూజిస్తారు. ఆలయాల్లో ప్రత్యేక కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తారు. పలు ప్రాంతాల్లో స్థానిక సంప్రదాయాలకు అనుగుణంగా పూజలు జరుగుతాయి.
మా ఆశాపురి ఆలయంలో కొనసాగుతోందని చెబుతున్న మహిళల ప్రవేశ ఆంక్షలు కూడా అలాంటి స్థానిక ఆచారాల్లో ఒకటిగా చర్చకు వస్తున్నాయి.
ఆశాపురి ఆలయ సంప్రదాయం ఎందుకు ప్రత్యేకం?
భారతదేశంలోని దేవాలయాల్లో ప్రాంతాన్ని బట్టి విభిన్న సంప్రదాయాలు కనిపిస్తాయి. కొన్ని ఆలయాలకు పురాణగాథలు ప్రత్యేక గుర్తింపును తీసుకొస్తాయి. మరికొన్ని ఆలయాలు వాటి పూజా విధానాల వల్ల ప్రసిద్ధి చెందుతాయి.
మా ఆశాపురి ఆలయం కూడా నవరాత్రుల సమయంలో పాటించే ప్రత్యేక ఆచారం వల్ల ప్రజల దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. తాంత్రిక సాధనల గురించి స్థానికంగా ఉన్న విశ్వాసాలు, అమ్మవారి పేరుతో ముడిపడిన కథనాలు ఈ ఆలయం గురించి మరింత తెలుసుకోవాలనే ఆసక్తిని పెంచుతున్నాయి.
అయితే ఈ సంప్రదాయాన్ని అర్థం చేసుకునేటప్పుడు స్థానిక విశ్వాసాలకు, నిర్ధారిత చారిత్రక ఆధారాలకు మధ్య తేడాను గుర్తించడం ముఖ్యం.
మహిళల ప్రవేశంపై ఆంక్షలు ఎందుకు విధించారనే అంశంపై స్పష్టమైన ఆధారాలు లేనందున, స్థానికులు చెబుతున్న కథనాలనే చారిత్రక సత్యాలుగా భావించకూడదు.
మొత్తంగా చూస్తే, బీహార్లోని మా ఆశాపురి ఆలయం నవరాత్రుల సమయంలో పాటించే ప్రత్యేక సంప్రదాయం, తాంత్రిక పూజలపై స్థానిక విశ్వాసాలు, ఆశాపురి దేవి పేరుతో ముడిపడిన కథనాల వల్ల ప్రత్యేక గుర్తింపు పొందింది.


