గుండె సమస్య | స్టెతస్కోప్‌తో వినిపించే ఈ శబ్దాన్ని నిర్లక్ష్యం చేయొద్దు.. ఏం చేయాలంటే

గుండె సమస్యకు తొలి సంకేతం కావచ్చు

గుండెకు సంబంధించిన సమస్యలు ఉన్న ప్రతి ఒక్కరికీ వెంటనే ఛాతినొప్పి రావాల్సిన అవసరం లేదు. శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది కూడా ఉండకపోవచ్చు. కొందరిలో తీవ్రమైన అలసట వంటి లక్షణాలు కూడా కనిపించకపోవచ్చు.

అయితే సాధారణ ఆరోగ్య పరీక్షలో వైద్యుడు గుండెను స్టెతస్కోప్‌తో పరిశీలిస్తున్నప్పుడు ఒక అసాధారణ శబ్దం వినిపించవచ్చు. ఈ శబ్దం గుండెకు సంబంధించిన సమస్యకు తొలి సంకేతంగా ఉండే అవకాశం ఉందని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

గుండె కొట్టుకునే ప్రతి సమయంలో రక్తం గుండె గదుల గుండా ప్రవహిస్తుంది. అదే సమయంలో గుండె కవాటాలు తెరుచుకుని మూసుకుంటాయి. సాధారణంగా ఈ ప్రక్రియ క్రమబద్ధమైన గుండె చప్పుళ్లను కలిగిస్తుంది.

అయితే రక్తం గుండెలో సజావుగా ప్రవహించకుండా కొంత అస్తవ్యస్తంగా ప్రవహిస్తే అదనంగా ఒక ప్రత్యేకమైన శబ్దం వినిపించవచ్చు. దీనినే గుండె మర్మర్‌ (Heart Murmur) అంటారు.

మర్మర్‌ వినిపిస్తే గుండెకు ప్రమాదమేనా?

గుండె మర్మర్‌ వినిపించినంత మాత్రాన గుండెకు తీవ్రమైన సమస్య ఉందని భావించాల్సిన అవసరం లేదు.

కొన్ని మర్మర్లు ఎలాంటి ఆరోగ్య సమస్యను కలిగించవు. వీటిని సాధారణంగా ప్రమాదం లేని మర్మర్లుగా చూస్తారు.

అయితే కొన్ని సందర్భాల్లో మర్మర్‌ గుండె కవాటాలకు సంబంధించిన సమస్యను సూచించవచ్చు. గుండె కవాటం సన్నబడటం దీనికి ఒక కారణం కావచ్చు. కవాటం సరిగ్గా మూసుకోకపోవడం కూడా కారణం కావచ్చు.

కొన్ని సందర్భాల్లో గుండె నిర్మాణంలో ఉన్న లోపాలు కూడా ఇలాంటి శబ్దానికి కారణం కావచ్చు. రక్తప్రవాహంలో మార్పులు ఉన్నా మర్మర్‌ వినిపించవచ్చు. పుట్టుకతోనే ఉన్న కొన్ని గుండె సమస్యలతో కూడా ఇది సంబంధం కలిగి ఉండే అవకాశం ఉంది.

అందువల్ల గుండె మర్మర్‌ అనేది స్వయంగా ఒక వ్యాధి నిర్ధారణ కాదు. గుండెను మరింతగా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉందని సూచించే సంకేతంగా దీనిని చూడాలి.

ఏ లక్షణాలు కనిపిస్తే జాగ్రత్తగా ఉండాలి?

కొన్ని గుండె సమస్యలు మొదట్లో ఎలాంటి లక్షణాలు లేకుండానే ఉండవచ్చు. గుండె తన పనిని కొనసాగించేందుకు కొంతకాలం అదనపు శ్రమ చేయగలదు.

అందుకే సమస్య ఉన్నా కొందరికి చాలా కాలం వరకు ఇబ్బంది తెలియకపోవచ్చు.

సమస్య క్రమంగా పెరిగినప్పుడు కొన్ని లక్షణాలు కనిపించవచ్చు. సాధారణం కంటే ఎక్కువగా అలసటగా అనిపించవచ్చు. గతంలో ఇబ్బంది లేకుండా చేసిన పనులు ఇప్పుడు కష్టంగా అనిపించవచ్చు.

కొంత దూరం నడిచినా లేదా సాధారణ పనులు చేసినా శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది రావచ్చు. కొందరికి తల తిరగవచ్చు.

గుండె వేగంగా కొట్టుకుంటున్నట్లు అనిపించవచ్చు. కొన్నిసార్లు గుండె అస్తవ్యస్తంగా కొట్టుకున్న భావన కూడా కలగవచ్చు.

చీలమండలు లేదా కాళ్లలో వాపు కనిపించవచ్చు. ఇలాంటి లక్షణాలు ఉంటే వాటిని నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు.

లక్షణాలు లేకపోయినా సమస్య ఉండొచ్చు

గుండె మర్మర్‌ ఉన్న ప్రతి ఒక్కరికీ వెంటనే లక్షణాలు కనిపించవు. ఇదే కారణంగా సాధారణ ఆరోగ్య పరీక్షలు ముఖ్యంగా మారుతున్నాయి.

ఒక వ్యక్తికి ఎలాంటి ఇబ్బంది లేకపోయినా వైద్యుడు స్టెతస్కోప్‌తో గుండెను పరీక్షిస్తున్నప్పుడు అసాధారణ శబ్దాన్ని గుర్తించవచ్చు.

గతంలో గుండెకు సంబంధించిన సమస్యలు ఉన్నవారు మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలి. కుటుంబంలో గుండె జబ్బుల చరిత్ర ఉన్నా వైద్యుడికి ఆ విషయం చెప్పాలి.

లక్షణాలు వచ్చే వరకు వేచి ఉండకుండా వైద్యుల సూచన మేరకు సాధారణ ఆరోగ్య పరీక్షలు చేయించుకోవడం ఉపయోగకరంగా ఉంటుంది.

మర్మర్‌ గుర్తిస్తే ఏ పరీక్షలు చేస్తారు?

వైద్యుడు కొత్తగా గుండె మర్మర్‌ను గుర్తించినప్పుడు పరిస్థితిని బట్టి మరిన్ని పరీక్షలు సూచించవచ్చు.

ముఖ్యంగా మర్మర్‌తో పాటు ఇతర లక్షణాలు ఉన్నప్పుడు అదనపు పరీక్షలు అవసరం కావచ్చు. కుటుంబంలో గుండె జబ్బుల చరిత్ర ఉన్నా వైద్యుడు మరింతగా పరిశీలించవచ్చు.

ఎకోకార్డియోగ్రామ్‌

ఎకోకార్డియోగ్రామ్‌ ద్వారా గుండెను అల్ట్రాసౌండ్‌తో పరిశీలిస్తారు. గుండె నిర్మాణం, కవాటాల పనితీరు, రక్తప్రవాహానికి సంబంధించిన వివరాలను తెలుసుకోవడానికి ఈ పరీక్ష ఉపయోగపడుతుంది.

ఈసీజీ

గుండె విద్యుత్‌ కార్యకలాపాలను తెలుసుకోవడానికి ఈసీజీ చేస్తారు. గుండె కొట్టుకునే విధానంలో ఏమైనా మార్పులు ఉన్నాయా అనే విషయాన్ని పరిశీలించడానికి ఇది ఉపయోగపడుతుంది.

అవసరాన్ని బట్టి వైద్యుడు మరికొన్ని గుండె సంబంధిత పరీక్షలను కూడా సూచించవచ్చు.

మర్మర్‌ వినిపిస్తే ఏం చేయాలి?

స్టెతస్కోప్‌తో అసాధారణ గుండె శబ్దం వినిపించిందని తెలిసినప్పుడు భయపడాల్సిన అవసరం లేదు. అదే సమయంలో దాన్ని పూర్తిగా నిర్లక్ష్యం చేయడం కూడా సరికాదు.

వైద్యుడు సూచించిన తదుపరి పరీక్షలు చేయించుకోవాలి. మర్మర్‌ ఎందుకు వచ్చిందో తెలుసుకోవడం ముఖ్యం.

కొన్ని మర్మర్లు ఎలాంటి చికిత్స అవసరం లేకుండానే ఉండవచ్చు. మరికొన్ని మాత్రం గుండె కవాటాలు లేదా గుండె నిర్మాణానికి సంబంధించిన సమస్యలను సూచించవచ్చు.

అందుకే పరీక్షల ఫలితాలను బట్టి వైద్యుడు తదుపరి చర్యలను నిర్ణయిస్తారు.

ముందుగానే గుర్తిస్తే ఉపయోగం

గుండెకు సంబంధించిన కొన్ని సమస్యలు ప్రారంభ దశలో లక్షణాలు లేకుండానే ఉండవచ్చు. సాధారణ పరీక్షలో వైద్యుడు గుర్తించే అసాధారణ గుండె శబ్దం అలాంటి సమస్యను ముందుగానే గుర్తించడానికి ఉపయోగపడవచ్చు.

అందుకే ఆరోగ్యంగా ఉన్నట్లు అనిపించినా సాధారణ ఆరోగ్య పరీక్షలను నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. గుండె మర్మర్‌ ఉందని తెలిసినప్పుడు దాని కారణాన్ని వైద్యుడితో తెలుసుకోవాలి.