పాకిస్థాన్ గగనతలం మూసివేతతో ప్రత్యామ్నాయ మార్గాల అన్వేషణ
పాకిస్థాన్ నిర్ణయంతో పెరిగిన ప్రయాణ దూరం
పశ్చిమ దేశాలకు వెళ్లే భారత విమానాలకు కొత్త సమస్య ఎదురైంది. పాకిస్థాన్ తన గగనతలాన్ని భారత విమానాలకు మూసివేయడంతో విమానయాన సంస్థలు ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలను ఉపయోగించాల్సి వస్తోంది.
2025 ఏప్రిల్ నుంచి భారత విమానాలకు పాకిస్థాన్ తన గగనతలాన్ని మూసివేసిన సంగతి తెలిసిందే. ఇటీవల ఈ నిషేధాన్ని మరో నెల రోజుల పాటు పొడిగించింది.
దీంతో భారత్ నుంచి పశ్చిమ దేశాలకు వెళ్లే విమానాలు పాకిస్థాన్ గగనతలాన్ని దాటకుండా ఇతర మార్గాల్లో ప్రయాణిస్తున్నాయి. ఈ మార్పుతో విమానాల ప్రయాణ దూరం పెరుగుతోంది.
ప్రయాణ సమయం కూడా ఎక్కువవుతోంది. అదే సమయంలో విమానాలను ఎక్కువసేపు నడపాల్సి రావడంతో ఇంధన వినియోగం పెరుగుతోంది. నిర్వహణ ఖర్చులు కూడా పెరుగుతున్నాయి.
చైనా గగనతలంపై భారత్ చర్చలు
ఈ పరిస్థితిలో భారత్ ప్రత్యామ్నాయ మార్గాల కోసం ప్రయత్నిస్తోంది. ఇందులో భాగంగా చైనా గగనతలాన్ని ఉపయోగించుకునే అంశంపై చర్చలు జరుగుతున్నాయి.
కేంద్ర పౌర విమానయాన శాఖ మంత్రి కింజరాపు రామ్మోహన్ నాయుడు ఈ విషయాన్ని ధ్రువీకరించారు. చైనాలోని జిన్జియాంగ్ ప్రాంతానికి చెందిన హోటాన్ మార్గాన్ని వినియోగించే అవకాశాన్ని పరిశీలిస్తున్నామని చెప్పారు.
హోటాన్ మార్గం ద్వారా పశ్చిమ దేశాలకు వెళ్లే విమానాలకు కొంత మేర ప్రత్యామ్నాయ మార్గం అందుబాటులోకి వచ్చే అవకాశం ఉంది. అయితే దీనిపై ఇంకా చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి.
విదేశాంగ శాఖ ద్వారా చర్చలు
హోటాన్ మార్గంపై భారత్, చైనా మధ్య చర్చలు జరుగుతున్నాయని రామ్మోహన్ నాయుడు తెలిపారు.
“మేము ఇతర ప్రత్యామ్నాయాలను పరిశీలిస్తున్నాం. హోటాన్ మార్గంపై ఇరు దేశాల మధ్య చర్చలు జరుగుతున్నాయి. మా విదేశాంగ శాఖ ఈ విషయంపై చైనా అధికారులతో సంప్రదింపులు జరుపుతోంది. ఫలితాలు ఎలా ఉంటాయో వేచి చూడాలి, కానీ మేమైతే ప్రత్యామ్నాయాల కోసం ముమ్మరంగా ప్రయత్నిస్తున్నాం” అని ఆయన వివరించారు.
ఈ అంశంలో భారత విదేశాంగ శాఖ కీలకంగా వ్యవహరిస్తోంది. చైనా అధికారులతో సంప్రదింపులు కొనసాగిస్తోంది.
అయితే హోటాన్ మార్గాన్ని భారత విమానాలు ఉపయోగించుకునే అంశంపై తుది నిర్ణయం ఇంకా వెలువడలేదు. చర్చల ఫలితాలపై ఆధారపడి తదుపరి చర్యలు ఉంటాయి.
ఏడాదిగా కొనసాగుతున్న చర్చలు
హోటాన్ మార్గాన్ని ఉపయోగించే అంశంపై గత ఏడాది కాలంగా చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో మంత్రి రామ్మోహన్ నాయుడు చేసిన వ్యాఖ్యలు ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి.
ఇటీవల ఢిల్లీలో బ్రిక్స్ సదస్సు జరిగింది. ఈ సదస్సుకు చైనా అధ్యక్షుడు జిన్పింగ్ హాజరయ్యారు. ఆయన పర్యటన ముగిసిన కొన్ని రోజులకే హోటాన్ మార్గంపై భారత ప్రభుత్వం తన ప్రయత్నాలను వెల్లడించింది.
దీంతో భారత్-చైనా మధ్య విమాన సంబంధాల అంశం మరోసారి చర్చకు వచ్చింది.
క్రమంగా మెరుగుపడుతున్న విమాన సంబంధాలు
ఇదిలా ఉంటే భారత్, చైనా మధ్య విమాన సంబంధాలు క్రమంగా మెరుగుపడుతున్నాయి. ఇరు దేశాల మధ్య విమాన సర్వీసులను పునరుద్ధరించే ప్రక్రియ ఇప్పటికే మొదలైంది.
చైనా సదరన్ ఎయిర్లైన్స్, ఇండిగో, ఎయిర్ ఇండియా వంటి విమానయాన సంస్థలు ఇరు దేశాల మధ్య సర్వీసులను పునరుద్ధరించాయి.
ఈ నేపథ్యంలో చైనా గగనతలాన్ని ఉపయోగించే అవకాశంపై జరుగుతున్న చర్చలకు ప్రాధాన్యం ఏర్పడింది. పాకిస్థాన్ గగనతల నిషేధం కొనసాగుతున్న సమయంలో ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలను అందుబాటులోకి తీసుకురావడం భారత విమానయాన సంస్థలకు కీలకంగా మారింది.
అయితే హోటాన్ మార్గం వినియోగంపై చైనా నుంచి తుది అనుమతి రావాల్సి ఉంది. చర్చలు ఏ దిశగా సాగుతాయో వేచి చూడాల్సి ఉంది.
పశ్చిమ దేశాలకు వెళ్లే విమానాలపై ప్రభావం
పాకిస్థాన్ గగనతలాన్ని ఉపయోగించలేని పరిస్థితిలో భారత విమానయాన సంస్థలు ఎక్కువ దూరం ప్రయాణించాల్సి వస్తోంది. ముఖ్యంగా పశ్చిమ దేశాలకు వెళ్లే విమానాలపై దీని ప్రభావం కనిపిస్తోంది.
విమానాలు ఎక్కువ దూరం ప్రయాణించడంతో ప్రయాణ సమయం పెరుగుతోంది. ఇంధన వినియోగం కూడా అధికమవుతోంది. నిర్వహణ ఖర్చులు పెరగడం విమానయాన సంస్థలకు అదనపు భారంగా మారుతోంది.
ఈ నేపథ్యంలో చైనా గగనతల వినియోగానికి అనుమతి లభిస్తే ప్రత్యామ్నాయ మార్గాల ఎంపికలో మరో అవకాశం ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.
ప్రస్తుతం భారత్ హోటాన్ మార్గంపై దృష్టి పెట్టింది. చైనా అధికారులతో చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. ఈ చర్చల ఫలితాలపై తదుపరి పరిణామాలు ఆధారపడి ఉంటాయి.



