ఓటర్ల జాబితా సవరణపై కీలక వ్యాఖ్యలు చేసిన ధర్మాసనం
రేషన్, సంక్షేమ పథకాల నిలిపివేతపై బెంగాల్ ప్రభుత్వం, ఈసీకి నోటీసులు
హైదరాబాద్: ఓటరు జాబితా ప్రత్యేక సవరణ (SIR) ప్రక్రియలో భాగంగా ఓటర్ల జాబితా నుంచి పేరు తొలగించినంత మాత్రాన ఆ వ్యక్తి పౌరసత్వం రద్దయినట్టు కాదని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది. ఓటరు జాబితా నుంచి పేరు తొలగించడం, పౌరసత్వాన్ని నిర్ణయించడం రెండు వేర్వేరు అంశాలని ధర్మాసనం పేర్కొంది.
పశ్చిమ బెంగాల్లో ఓటర్ల జాబితా నుంచి పేర్లు తొలగించబడిన వారికి రేషన్తో పాటు ఇతర సామాజిక సంక్షేమ పథకాల ప్రయోజనాలను నిలిపివేస్తున్నారంటూ దాఖలైన ప్రజా ప్రయోజన వ్యాజ్యం (PIL)పై సుప్రీంకోర్టు శుక్రవారం విచారణ చేపట్టింది.
ఈ కేసులో పశ్చిమ బెంగాల్ ప్రభుత్వం, కేంద్ర ఎన్నికల సంఘం (EC) సమాధానం ఇవ్వాలని అత్యున్నత న్యాయస్థానం నోటీసులు జారీ చేసింది.
ఎన్నికల సంఘం అధికారాలపై స్పష్టత
ఈ పిటిషన్ను భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి (CJI) జస్టిస్ సూర్యకాంత్, జస్టిస్ జాయ్మాల్య బాగ్చీ, జస్టిస్ వి. మోహనాలతో కూడిన ధర్మాసనం విచారించింది.
విచారణ సందర్భంగా ఎన్నికల సంఘం అధికారాలపై కోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు చేసింది.
ఒక వ్యక్తి పౌరసత్వంపై అనుమానం ఉంటే అతని పేరును ఓటరు జాబితా నుంచి తొలగించే రాజ్యాంగబద్ధమైన అధికారం ఎన్నికల సంఘానికి ఉందని తెలిపింది.
అయితే ఆ వ్యక్తి భారత పౌరుడా కాదా అనే తుది నిర్ణయం తీసుకునే అధికారం ఎన్నికల సంఘానికి లేదని స్పష్టం చేసింది.
ఆ బాధ్యత పూర్తిగా కేంద్ర ప్రభుత్వానిదేనని ధర్మాసనం పేర్కొంది.
గత కేసులను గుర్తు చేసిన సుప్రీంకోర్టు
బీహార్, పశ్చిమ బెంగాల్లో గతంలో జరిగిన ఇలాంటి ప్రక్రియల సమయంలో కూడా ఇదే విషయాన్ని తాము స్పష్టం చేశామని కోర్టు గుర్తు చేసింది.
సందేహాస్పద పౌరసత్వం ఉన్న వారి వివరాలను కేంద్ర ప్రభుత్వానికి పంపాలని ఎన్నికల సంఘానికి ఇప్పటికే సూచించామని తెలిపింది.
పౌరసత్వానికి సంబంధించిన తుది నిర్ణయం కేంద్ర ప్రభుత్వ పరిధిలోనే ఉంటుందని మరోసారి స్పష్టం చేసింది.
33 లక్షల అప్పీళ్లపై కోర్టు దృష్టి
పిటిషనర్ తరఫున సీనియర్ న్యాయవాది గోపాల్ శంకరనారాయణన్ వాదనలు వినిపించారు.
ఎన్నికల సంఘం నిర్ణయాలను వ్యతిరేకిస్తూ దాదాపు 33 లక్షల మంది అప్పీలేట్ ట్రిబ్యునళ్లను ఆశ్రయించారని కోర్టుకు వివరించారు.
అయితే ఇప్పటివరకు కేవలం 30 వేల అప్పీళ్లు మాత్రమే పరిష్కారమయ్యాయని తెలిపారు.
వాటిలో దాదాపు 70 శాతం అప్పీళ్లు ఓటర్లకు అనుకూలంగా తీర్పు వచ్చిందని చెప్పారు.
అంటే వారి పేర్లను మళ్లీ ఓటరు జాబితాలో చేర్చాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడిందని వివరించారు.
మొత్తం అప్పీళ్లలో కేవలం ఒక శాతం మాత్రమే పరిష్కారం కావడం ఆందోళన కలిగించే అంశమని కోర్టు దృష్టికి తీసుకెళ్లారు.
రేషన్ నిలిపివేతపై అభ్యంతరం
ఎన్నికల సంఘం తీసుకున్న తాత్కాలిక నిర్ణయాన్నే తుది నిర్ణయంగా భావిస్తూ అర్హులైన వారికి ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (PDS), అన్నపూర్ణ యోజన కింద అందాల్సిన ఉచిత బియ్యం, ఇతర సంక్షేమ పథకాల ప్రయోజనాలను నిలిపివేస్తున్నారని పిటిషనర్ తరఫు న్యాయవాది తెలిపారు.
అప్పీళ్లు దాఖలు చేసిన వారికి రేషన్, ఇతర సంక్షేమ పథకాల ప్రయోజనాలు కొనసాగుతాయని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం గతంలో చెప్పినా, ఆచరణలో అలా జరగడం లేదని కోర్టుకు వివరించారు.
కుల ధృవీకరణ పత్రాల అంశం కూడా ప్రస్తావన
ఓటరు జాబితా నుంచి పేర్లు తొలగించబడిన వారి కుల ధృవీకరణ పత్రాలను కూడా పునఃపరిశీలించి రద్దు చేయాలని అధికారులు ఆదేశాలు జారీ చేస్తున్నారని పిటిషనర్ అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు.
ఇది చట్టబద్ధమైన ప్రక్రియ కాదని కోర్టు దృష్టికి తీసుకెళ్లారు.
తదుపరి విచారణ ఆగస్టు 25న
అప్పీళ్ల పరిష్కారాన్ని వేగవంతం చేయాలంటే కలకత్తా హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిని ఆశ్రయించాలని సుప్రీంకోర్టు సూచించింది.
మిగిలిన అంశాలపై విచారణను స్వీకరించిన ధర్మాసనం తదుపరి విచారణను ఆగస్టు 25కు వాయిదా వేసింది