ప్రపంచ రాజకీయాల్లో అరుదైన సమావేశం
ప్రపంచ రాజకీయాల్లో మరో కీలక పరిణామానికి రంగం సిద్ధమైంది. ప్రపంచంలోని మూడు అతిపెద్ద అణుశక్తి దేశాల అధినేతలు ఒకే వేదికపై సమావేశం కానున్నారు. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్, రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్, చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్పింగ్ ఒకే వేదికపైకి రానున్నారు. వచ్చే వారం చైనాలోని టెక్ హబ్ షెన్జెన్లో ఈ భేటీ జరగనుంది.
‘ఆసియా-పసిఫిక్ ఎకనామిక్ కోఆపరేషన్’ (ఏపీఈసీ) సదస్సు సందర్భంగా ఈ ముగ్గురు నేతలు సమావేశం కానున్నారు. ఈ విషయాన్ని వైట్ హౌస్ అధికారికంగా ధ్రువీకరించింది. ప్రపంచ రాజకీయాల్లో అత్యంత శక్తిమంతమైన దేశాలకు నాయకత్వం వహిస్తున్న ఈ ముగ్గురు నేతలు ఒకేసారి భేటీ కావడం అంతర్జాతీయంగా ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది.
అయితే, ఈ సమావేశం ద్వారా పెద్దగా ఫలితాలు వస్తాయని అంతర్జాతీయ విశ్లేషకులు భావించడం లేదు. ఇది కేవలం ప్రతీకాత్మక సమావేశంగానే మిగిలిపోయే అవకాశం ఉందని అంచనా వేస్తున్నారు. మూడు దేశాల మధ్య ప్రస్తుతం అనేక విభేదాలు ఉన్నాయి. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో ఈ భేటీ జరగడం ఆసక్తికరంగా మారింది.
అణ్వస్త్ర ఒప్పందంపైనే ప్రధాన చర్చలు
ఈ సమావేశంలో అణ్వస్త్ర నియంత్రణ ప్రధాన అంశంగా మారే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా అమెరికా, రష్యా, చైనా మధ్య కొత్త అణ్వస్త్ర ఒప్పందం తీసుకురావాలని ట్రంప్ భావిస్తున్నారు. ఇరాన్తో కొనసాగుతున్న యుద్ధం కూడా చర్చల్లో ప్రస్తావనకు వచ్చే అవకాశం ఉంది.
గతంలో అమెరికా, రష్యా మధ్య అణ్వస్త్ర నిల్వలను నియంత్రించేందుకు న్యూ స్టార్ట్ ఒప్పందం అమల్లో ఉండేది. అయితే ఈ ఒప్పందం గత ఫిబ్రవరిలో ముగిసింది. దీంతో ప్రపంచంలోని రెండు అతిపెద్ద అణుశక్తి దేశాల మధ్య అణ్వస్త్ర నిల్వలపై ఉన్న పరిమితులు తొలగిపోయాయి.
దాదాపు అర్ధ శతాబ్దం తర్వాత తొలిసారిగా ఈ రెండు దేశాల అణ్వస్త్ర నిల్వలపై ఎలాంటి పరిమితులు లేకుండా పోయాయి. ఈ పరిణామం అంతర్జాతీయ భద్రతపై ఆందోళనలు పెంచుతోంది.
ఈ నేపథ్యంలో చైనాను కూడా భాగస్వామిగా చేసుకుని కొత్త ఒప్పందం తీసుకురావాలని ట్రంప్ ప్రతిపాదిస్తున్నారు. మూడు దేశాల అణ్వస్త్ర నిల్వలపై కొన్ని పరిమితులు విధించాలనేది ఆయన ఆలోచనగా కనిపిస్తోంది.
చైనా ఎందుకు వెనుకడుగు వేస్తోంది?
అయితే, ట్రంప్ ప్రతిపాదనపై చైనా పెద్దగా ఆసక్తి చూపడం లేదు. దీనికి ప్రధాన కారణం అణ్వస్త్ర నిల్వల్లో ఉన్న వ్యత్యాసమే.
అమెరికా, రష్యా వద్ద కలిపి సుమారు 5,000కు పైగా అణ్వస్త్రాలు ఉన్నాయని అంచనా. అదే సమయంలో చైనా వద్ద సుమారు 600 అణ్వస్త్రాలు మాత్రమే ఉన్నట్లు అంచనాలు చెబుతున్నాయి.
ఈ పరిస్థితుల్లో అమెరికా, రష్యాలతో సమాన స్థాయిలో ఒప్పందం చేసుకోవడానికి చైనా సిద్ధంగా లేదు. తమ వద్ద అణ్వస్త్రాలు తక్కువగా ఉన్నాయని బీజింగ్ భావిస్తోంది.
ముందుగా అమెరికా, రష్యాలు తమ అణ్వస్త్ర నిల్వలను తగ్గించుకోవాలని చైనా కోరుకునే అవకాశం ఉంది.
అయినప్పటికీ, ఈ సమావేశానికి ఆతిథ్యం ఇవ్వడం ద్వారా ప్రపంచ దేశాల ముందు తమ ప్రాధాన్యతను చాటుకోవాలని జిన్పింగ్ భావిస్తున్నారు.
అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో చైనా పెరుగుతున్న ప్రభావాన్ని ఈ భేటీ ద్వారా ప్రదర్శించాలని ఆయన యోచిస్తున్నట్లు విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
పుతిన్కు ఇదో కీలక అవకాశం
మరోవైపు రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్కు కూడా ఈ సమావేశం ఎంతో కీలకం. అమెరికా, చైనాలతో సమానంగా రష్యాను ఒక అగ్రరాజ్యంగా చూపించుకోవడానికి ఈ భేటీ ఉపయోగపడనుంది.
ముఖ్యంగా రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం నేపథ్యంలో పుతిన్ ఈ సమావేశాన్ని ప్రాధాన్యతగా భావించే అవకాశం ఉంది.
ఉక్రెయిన్ విషయంలో అంతర్జాతీయ నిర్ణయాలు తీసుకునేటప్పుడు రష్యా పాత్రను ఎవరూ విస్మరించలేరనే సంకేతాన్ని ఇవ్వాలని ఆయన భావిస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది.
ఇప్పటికే పుతిన్, జిన్పింగ్ మధ్య బలమైన సంబంధాలు ఉన్నాయి. ఇరు దేశాలు అనేక అంతర్జాతీయ అంశాల్లో పరస్పరం సహకరించుకుంటున్నాయి.
మరోవైపు ట్రంప్ కూడా రష్యా, చైనాలతో సంబంధాలను మెరుగుపరుచుకునేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నారు.
ఈ నేపథ్యంలో ముగ్గురు నేతల మధ్య జరిగే చర్చలు ప్రపంచ రాజకీయాలపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతాయనేది ఆసక్తికరంగా మారింది.
జెలెన్స్కీకి పెరుగుతున్న ఆందోళన
ఈ త్రైపాక్షిక సమావేశంపై ఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు వొలోదిమిర్ జెలెన్స్కీ కూడా ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ముఖ్యంగా ఉక్రెయిన్ యుద్ధానికి సంబంధించి తమ ప్రమేయం లేకుండానే అమెరికా, రష్యా, చైనా నేతలు ఏదైనా నిర్ణయం తీసుకుంటారేమోనని ఆయన అనుమానం వ్యక్తం చేశారు.
ఉక్రెయిన్ భవిష్యత్తుకు సంబంధించిన నిర్ణయాల్లో తమ దేశానికి కూడా ప్రాధాన్యత ఉండాలని కీవ్ కోరుకుంటోంది.
తమ దేశ భవిష్యత్తును ప్రభావితం చేసే ఒప్పందాలు తమను పక్కనపెట్టి జరగకూడదని ఉక్రెయిన్ భావిస్తోంది.
ఇప్పటికే రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో కీలక అంశంగా కొనసాగుతోంది. మరోవైపు అమెరికా-ఇరాన్ యుద్ధం కూడా ప్రపంచ దేశాల దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది.
ఇలాంటి సమయంలో మూడు అణుశక్తి దేశాల అధినేతలు సమావేశం కావడం మరింత ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది.
ప్రపంచ భవిష్యత్తుపై ఎలాంటి ప్రభావం?
మొత్తంగా చూస్తే, ట్రంప్, పుతిన్, జిన్పింగ్ భేటీ అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో కీలక పరిణామంగా మారనుంది.
అణ్వస్త్ర నియంత్రణ, ఇరాన్తో యుద్ధం, రష్యా-ఉక్రెయిన్ వివాదం వంటి అంశాలు ఈ సమావేశంలో చర్చకు వచ్చే అవకాశం ఉంది.
అయితే, ముగ్గురు నేతల మధ్య ఉన్న విభేదాలు వెంటనే తొలగిపోతాయని చెప్పలేం. ముఖ్యంగా అణ్వస్త్ర ఒప్పందంపై చైనా వైఖరి ఎలా ఉంటుందనేది కీలకం కానుంది.
అలాగే ఉక్రెయిన్ యుద్ధంపై ఎలాంటి చర్చలు జరుగుతాయనే అంశం కూడా ఆసక్తిని పెంచుతోంది.
ఈ సమావేశం కేవలం దౌత్యపరమైన పలకరింపులకే పరిమితం అవుతుందా? లేక ప్రపంచ రాజకీయాల్లో కొత్త మార్పులకు నాంది పలుకుతుందా? అనేది వేచి చూడాలి.



