దశాబ్దాలుగా కొనసాగుతున్న బంధం
భారత్: భారత్-రష్యా సంబంధాలు కొత్తగా ఏర్పడినవి కావని విదేశాంగ మంత్రి ఎస్‌.జైశంకర్ స్పష్టం చేశారు. ఈ బంధం వెనుక దశాబ్దాల చరిత్ర ఉందన్నారు.
ఢిల్లీలో ఆదివారం జరిగిన మ్యూనిక్‌ భద్రతా సమావేశంలో జైశంకర్ మాట్లాడారు. 1950ల నుంచే భారత్, రష్యా మధ్య మంచి సంబంధాలు కొనసాగుతున్నాయని చెప్పారు.
ఆ సమయంలో ప్రపంచంలోని చాలా దేశాలు పాకిస్థాన్‌లోని సైనిక పాలనకు మద్దతు ఇచ్చాయని గుర్తుచేశారు. అయితే రష్యా మాత్రం భారత్‌కు అండగా నిలిచిందన్నారు. భారత్ భద్రత, ప్రాదేశిక సమగ్రతకు సంబంధించిన అంశాల్లో రష్యా మద్దతు ఇచ్చిందని వివరించారు.
ఆ చరిత్రను భారత్ మర్చిపోలేదని జైశంకర్ స్పష్టం చేశారు.
యూరప్‌ అనుభవం వేరు.. భారత్ అనుభవం వేరు
రష్యాతో భారత్ సంబంధాలపై పశ్చిమ దేశాలు ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతున్న నేపథ్యంలో జైశంకర్ ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు.
ఒక దేశంతో ఉన్న సంబంధాలను మరో దేశం అనుభవంతో పోల్చలేమన్నారు. యూరప్‌కు రష్యాతో ఉన్న అనుభవం వేరుగా ఉందని చెప్పారు.
అదే సమయంలో భారత్‌కు రష్యాతో ఉన్న అనుభవం భిన్నంగా ఉందని తెలిపారు. భారత్ దృష్టిలో రష్యాతో సంబంధాలు ఇప్పటికీ సానుకూలంగానే ఉన్నాయని స్పష్టం చేశారు.
రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న సంబంధాలను గత చరిత్ర, పరస్పర సహకారం ఆధారంగా చూడాల్సిన అవసరం ఉందని ఆయన వ్యాఖ్యల ద్వారా స్పష్టమైంది.
రక్షణ రంగానికే పరిమితం కాని సహకారం
భారత్, రష్యా మధ్య సంబంధాలు కాలక్రమంలో మరింత విస్తరించాయని జైశంకర్ అన్నారు.
మొదట్లో రక్షణ రంగంలో రెండు దేశాల మధ్య సహకారం ఎక్కువగా ఉండేది. ఇప్పుడు అది అనేక రంగాలకు విస్తరించిందని చెప్పారు.
వాణిజ్యం, పెట్టుబడులు, ఇంధనం, అణు, అంతరిక్ష రంగాల్లోనూ రెండు దేశాలు కలిసి పనిచేస్తున్నాయని వివరించారు.
ముఖ్యంగా ఇంధన రంగంలో భారత్-రష్యా సహకారం కొనసాగుతోందని తెలిపారు. రష్యాతో ఇంధన సహకారంపై పశ్చిమ దేశాల నుంచి విమర్శలు వస్తున్న సమయంలో జైశంకర్ ఈ అంశాన్ని ప్రస్తావించారు.
భారత్ తన జాతీయ ప్రయోజనాలను దృష్టిలో పెట్టుకుని విదేశాంగ విధానాన్ని కొనసాగిస్తోందనే విషయాన్ని ఆయన వ్యాఖ్యలు స్పష్టం చేశాయి.
ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధంపై భారత్ వైఖరి
ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధంపైనా జైశంకర్ మరోసారి భారత్ వైఖరిని స్పష్టం చేశారు.
యుద్ధానికి ముగింపు పలకడానికి చర్చలు, దౌత్యం, సంప్రదింపులే మార్గమని అన్నారు. సమస్యకు పరిష్కారం చర్చల ద్వారానే సాధ్యమని భారత్ మొదటి నుంచి చెబుతోందని ఆయన సూచించారు.
ఇటీవలి నెలల్లో భారత్ రష్యా, ఉక్రెయిన్‌తో నేరుగా చర్చలు జరిపిందని జైశంకర్ తెలిపారు.
రెండు దేశాలతోనూ భారత్ పలు అంశాలపై మాట్లాడిందని వెల్లడించారు.
కీలక అంశాలపై ఇరు దేశాలతో చర్చలు
నల్ల సముద్రంలో నౌకల రాకపోకల అంశంపై కూడా భారత్ చర్చలు జరిపిందని జైశంకర్ చెప్పారు.
ధాన్యం ఎగుమతులకు సంబంధించిన అంశాలపై కూడా చర్చలు జరిగాయని తెలిపారు. ఇంధన ఎగుమతులపై కూడా ఇరు దేశాలతో మాట్లాడినట్లు వెల్లడించారు.
అలాగే కీలక మౌలిక సదుపాయాలపై జరుగుతున్న దాడుల అంశాన్ని కూడా చర్చల్లో ప్రస్తావించినట్లు చెప్పారు.
రష్యా, ఉక్రెయిన్‌ మధ్య యుద్ధం కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో సమస్యలను దౌత్య మార్గాల్లో పరిష్కరించేందుకు భారత్ తన వంతు ప్రయత్నాలు చేస్తోందని జైశంకర్ వ్యాఖ్యలు సూచిస్తున్నాయి.
భారత్ ప్రయోజనాలకే ప్రాధాన్యం
భారత్-రష్యా సంబంధాల విషయంలో భారత్ తన స్వంత అనుభవాన్ని, జాతీయ ప్రయోజనాలను పరిగణనలోకి తీసుకుంటోందని జైశంకర్ స్పష్టం చేశారు.
రష్యాతో భారత్‌కు ఉన్న సంబంధాలు ఒక్క రక్షణ రంగానికే పరిమితం కాలేదని ఆయన వివరించారు. వాణిజ్యం, పెట్టుబడులు, ఇంధనం, అణు, అంతరిక్ష రంగాల్లోనూ ఈ బంధం కొనసాగుతోందని చెప్పారు.
అదే సమయంలో ఉక్రెయిన్‌ యుద్ధానికి శాంతియుత పరిష్కారం కోసం చర్చలు, దౌత్యానికి భారత్ ప్రాధాన్యం ఇస్తోందని మరోసారి స్పష్టం చేశారు.