ముఖ్యాంశాలు
- కెనడాకు చెందిన ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌ సంస్థకు ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌లో 60.72 శాతం వాటా విక్రయానికి కేంద్రం ఆమోదం తెలిపింది.
- ఈ డీల్‌ విలువ రూ.52,878 కోట్లు. కేంద్ర ప్రభుత్వానికి రూ.26,600 కోట్లు, ఎల్‌ఐసీకి రూ.26,400 కోట్ల వరకు అందనున్నాయి.
- ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ వాటాల విక్రయంతో 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ప్రభుత్వ పెట్టుబడుల ఉపసంహరణ ఆదాయం రూ.లక్ష కోట్లను దాటే అవకాశం ఉంది.
తెలుగు వార్తా కథనం
న్యూఢిల్లీ, అక్టోబర్‌ 14: ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ ప్రైవేటీకరణ దిశగా కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక అడుగు వేసింది. బ్యాంక్‌లో మెజారిటీ వాటాను విక్రయించే ప్రతిపాదనకు ఆర్థిక వ్యవహారాలపై ఏర్పాటైన క్యాబినెట్‌ కమిటీ (సీసీఈఏ) బుధవారం ఆమోదం తెలిపింది. దీంతో 2022 నుంచి కేంద్ర ప్రభుత్వం చేస్తున్న ప్రయత్నాలు కీలక దశకు చేరుకున్నాయి.
కెనడాకు చెందిన ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌ ఫైనాన్షియల్‌ హోల్డింగ్స్‌ అనుబంధ సంస్థ M/s 10955230 Canada Inc ఈ కొనుగోలుకు ముందుకొచ్చింది. ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌లో 60.72 శాతం వాటాను రూ.52,878 కోట్లకు కొనుగోలు చేయనుంది. ఈ మొత్తం దాదాపు 5.6 బిలియన్‌ డాలర్లకు సమానం.
కేంద్రం, ఎల్‌ఐసీ వాటాల విక్రయం
ఈ డీల్‌లో భాగంగా కేంద్ర ప్రభుత్వం తనకున్న 30.48 శాతం వాటాను విక్రయించనుంది. ప్రభుత్వ రంగ జీవిత బీమా సంస్థ ఎల్‌ఐసీ తనకున్న 30.24 శాతం వాటాను విక్రయించనుంది. ఈ రెండు వాటాలను ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌ కొనుగోలు చేయనుంది.
ఈ విక్రయం ద్వారా కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సుమారు రూ.26,600 కోట్లు అందనున్నాయి. ఎల్‌ఐసీకి దాదాపు రూ.26,400 కోట్లు లభించనున్నాయి. ఒక్కో షేరుకు రూ.81 చొప్పున ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌ చెల్లించనుంది.
భారతీయ బ్యాంకింగ్‌ రంగంలోకి ఇంత పెద్ద మొత్తంలో విదేశీ పెట్టుబడి రావడం ఇదే తొలిసారని కథనంలో పేర్కొన్నారు. ఈ డీల్‌ దేశీయ బ్యాంకింగ్‌ రంగంలో కీలక పరిణామంగా మారనుంది.
వచ్చే ఏడాది మార్చిలోగా డీల్‌ పూర్తి?
ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ వాటాల విక్రయ ప్రక్రియ వచ్చే ఏడాది మార్చి చివరి నాటికి పూర్తయ్యే అవకాశం ఉంది. అయితే, దీనికి ఇంకా కొన్ని నియంత్రణ సంస్థల అనుమతులు అవసరం. భారతీయ రిజర్వ్‌ బ్యాంక్‌ (ఆర్బీఐ), కాంపిటీషన్‌ కమిషన్‌ ఆఫ్‌ ఇండియా (సీసీఐ)తో పాటు ఇతర సంస్థల నుంచి అనుమతులు రావాల్సి ఉంది.
ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ వ్యూహాత్మక పునర్‌వ్యవస్థీకరణకు సీసీఈఏ ఆమోదం తెలపడంపై కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్‌ స్పందించారు. ఈ నిర్ణయం దేశీయ బ్యాంకింగ్‌ రంగానికి ప్రోత్సాహాన్నిస్తుందని ఆమె అభిప్రాయపడ్డారు.
బ్యాంక్‌ పునరుద్ధరణకు కేంద్ర ప్రభుత్వం గతంలో మద్దతు ఇచ్చిందని మంత్రి ‘ఎక్స్‌’ వేదికగా వివరించారు. ప్రస్తుతం కూడా కేంద్రానికి బ్యాంక్‌లో మైనారిటీ వాటా ఉందని గుర్తుచేశారు. ఈ డీల్‌ భవిష్యత్తులో మరిన్ని విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడులకు మార్గం సుగమం చేస్తుందని పేర్కొన్నారు.
ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌ వాటాపై ఆర్బీఐ నిబంధనలు
బ్యాంకింగ్‌ రంగంలో ప్రమోటర్ల వాటాకు సంబంధించి ఆర్బీఐ నిబంధనలు కీలకంగా మారనున్నాయి. ఈ నిబంధనల ప్రకారం ప్రమోటర్ల వాటా 26 శాతానికి మించకూడదు. దీంతో వచ్చే 15 ఏళ్లలో ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌ తన వాటాను తగ్గించుకోవాల్సి ఉంటుంది.
ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌కు ఇప్పటికే కేరళకు చెందిన సీఎస్‌బీ బ్యాంక్‌లో 40 శాతం వాటా ఉంది. ఈ నేపథ్యంలో సీఎస్‌బీ బ్యాంక్‌ను ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌లో విలీనం చేస్తారా? లేక ఫెయిర్‌ఫాక్స్‌ సీఎస్‌బీ బ్యాంక్‌ నుంచి వైదొలుగుతుందా? అన్నది ఆసక్తికరంగా మారింది. అయితే, దీనిపై తుది నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు సమాచారం లేదు.
మరోవైపు, ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ పేరును కనీసం మూడేళ్లపాటు కొనసాగించాల్సి ఉంటుందని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసినట్లు కథనంలో ఉంది. రెండేళ్లలో ఎల్‌ఐసీ వాటా కూడా 19 శాతం నుంచి 15 శాతానికి తగ్గనుంది. వచ్చే ఏడాది మార్చిలోగా ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ బోర్డు నుంచి కేంద్ర ప్రభుత్వం వైదొలగనుంది.
ప్రభుత్వ ఖజానాకు రూ.లక్ష కోట్లకు పైగా ఆదాయం?
ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ వాటాల విక్రయం కేంద్ర ప్రభుత్వ పెట్టుబడుల ఉపసంహరణ లక్ష్యానికి ఊతమివ్వనుంది. 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల్లో వాటాల విక్రయం ద్వారా రూ.80,000 కోట్లు సమీకరించాలని కేంద్రం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
ఇప్పటివరకు ఎల్‌ఐసీ, కోల్‌ ఇండియా సహా 9 ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల్లో చిన్నచిన్న వాటాల విక్రయం ద్వారా కేంద్రం ఆదాయం సమీకరించింది. ఇండియన్‌ మెడిసిన్స్‌ ఫార్మాస్యూటికల్స్‌ కార్పొరేషన్‌ లిమిటెడ్‌ వ్యూహాత్మక విక్రయం, ఎస్‌యూయూటీఐ నుంచి వచ్చిన నిధులతో కలిపి ఇప్పటివరకు రూ.55,757 కోట్లు సమకూరాయి.
ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ డీల్‌ ద్వారా మరో రూ.53,000 కోట్లకు చేరువలో ఆదాయం వచ్చే అవకాశం ఉంది. దీంతో మొత్తం సమీకరణ రూ.లక్ష కోట్లను దాటవచ్చని అంచనా వేస్తున్నారు.
చివరిసారిగా 2018-19 ఆర్థిక సంవత్సరంలోనే కేంద్ర ప్రభుత్వం పెట్టుబడుల ఉపసంహరణ లక్ష్యాన్ని చేరుకుంది. ఆ తర్వాత మళ్లీ ఆ స్థాయి లక్ష్యాన్ని సాధించలేకపోయింది. ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరంలో ఐడీబీఐ బ్యాంక్‌ డీల్‌ కేంద్రానికి కీలకంగా మారింది.