రసువా వరద విషాదానికి 13వ రోజు సంతాపం
దాదాపు 5,000 మంది గల్లంతు.. కొనసాగుతున్న గాలింపు చర్యలు
కాఠ్మాండు: Nepal Rasuwa Flash Flood విషాదం తర్వాత 13వ రోజున నేపాల్ సోమవారం జాతీయ సంతాప దినాన్ని పాటించింది. ఈ విపత్తులో ప్రాణాలు కోల్పోయిన 1,340 మందికి పైగా బాధితులకు దేశం నివాళులర్పించింది.
ఇటీవలి కాలంలో నేపాల్లో చోటుచేసుకున్న అత్యంత ప్రాణాంతక ప్రకృతి విపత్తుల్లో ఇది ఒకటిగా నిలిచింది.
దాదాపు 5,000 మంది ఇప్పటికీ గల్లంతైన వారిలో ఉన్నారు. వీరిలో 589 మంది విదేశీయులు ఉన్నారు. ఆగస్టు 26న చైనాను ఆనుకుని ఉన్న రసువా, దాని చుట్టుపక్కల జిల్లాల్లో భారీ వరదలు సంభవించాయి.
హిమాలయాల్లోని ఎత్తైన ప్రాంతంలో మంచు, రాళ్లతో కూడిన కొండచరియలు విరిగిపడటం తర్వాత ఈ వరదలు వచ్చాయి. దీంతో ఉత్తర, మధ్య నేపాల్లో భారీగా ప్రాణ, ఆస్తి నష్టం జరిగింది.
సెప్టెంబర్ 7న జాతీయ సంతాప దినం
ఈ విషాదంలో మృతులకు నివాళిగా సెప్టెంబర్ 7న జాతీయ సంతాప దినంగా ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. రసువా, నువాకోట్, ధాదింగ్తో పాటు భోటేకోషి, త్రిశూలీ నదీ పరివాహక ప్రాంతాల్లోని ఇతర ప్రాంతాల్లో వరదలు తీవ్ర ప్రభావం చూపాయి.
మరణించిన 13వ రోజున సంతాప కార్యక్రమాలు నిర్వహించే సంప్రదాయ హిందూ ఆచారానికి అనుగుణంగా ఈ రోజును పాటిస్తున్నారు.
మృతులను స్మరించుకోవడంతో పాటు అధికారిక సంతాప కాలం ముగింపును సూచించే రోజుగా అనేక హిందూ వర్గాలు 13వ రోజును భావిస్తాయి.
“దేశవ్యాప్తంగా ప్రభుత్వ కార్యాలయాలతో పాటు విదేశాల్లోని నేపాలీ దౌత్య కార్యాలయాల్లో జాతీయ జెండాను సగం మేరకు అవనతం చేస్తారు” అని Ministry of Home Affairs ఆదివారం విడుదల చేసిన ప్రకటనలో తెలిపింది.
32,000 కుటుంబాలు నిరాశ్రయులు
భారీ వరదల కారణంగా ప్రాణనష్టంతో పాటు ఇళ్లు, రహదారులు, వంతెనలు, జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టులు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు, ఇతర కీలక మౌలిక వసతులు భారీగా దెబ్బతిన్నాయి.
అత్యంత తీవ్రంగా ప్రభావిత ప్రాంతాల్లో గాలింపు, సహాయక చర్యలు కొనసాగుతున్నాయి. జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టుల సొరంగాల్లో కూడా గాలింపు చేపడుతున్నారు.
గల్లంతైన వారి ఆచూకీ కోసం భద్రతా సిబ్బందితో పాటు అంతర్జాతీయ ప్రత్యేక రెస్క్యూ బృందాలు పనిచేస్తున్నాయి.
ఈ విపత్తుతో కనీసం 32,000 కుటుంబాలు నిరాశ్రయులయ్యాయి. దాదాపు 7,500 ఇళ్లు పూర్తిగా ధ్వంసమయ్యాయి. మధ్య నేపాల్లో ప్రజల జీవనోపాధితో పాటు కీలక మౌలిక వసతులపై తీవ్ర ప్రభావం పడింది.
గాలింపు, రక్షణ, సహాయక చర్యలు, పునరుద్ధరణ కోసం Nepal Army, Nepal Police, Armed Police Forceతో పాటు ఇతర ప్రభుత్వ సంస్థలను ప్రభుత్వం రంగంలోకి దించింది.
గల్లంతైన వారు జలవిద్యుత్ సొరంగాల్లో చిక్కుకుని ఉండవచ్చనే అనుమానంతో వారిని రక్షించేందుకు India సహా పొరుగు దేశాల నుంచి ప్రత్యేక బృందాలు కూడా రంగంలోకి దిగాయి.
సెప్టెంబర్ 8న Gen Z Martyrs’ Day
ఇదిలా ఉండగా, Gen Z Martyrs’ Day సందర్భంగా ప్రభుత్వం మంగళవారం (సెప్టెంబర్ 8) ప్రభుత్వ సెలవు ప్రకటించింది.
గత ఏడాది ఇదే రోజున కాఠ్మాండులో Gen Z నేతృత్వంలో నిరసనలు ప్రారంభమయ్యాయి.
సోషల్ మీడియా ప్లాట్ఫారమ్లను నిషేధించాలన్న ప్రభుత్వ నిర్ణయం, అవినీతి ఆరోపణలు, ప్రభావవంతమైన రాజకీయ నాయకులు, అధికారుల పిల్లల ఆడంబర జీవనశైలిపై నిరసనకారుల ఆగ్రహం ఈ ఆందోళనలకు కారణమయ్యాయి.
పార్లమెంట్ భవనం సమీపంలో భద్రతా సిబ్బంది కాల్పులు జరపడంతో ఆందోళనలు హింసాత్మకంగా మారాయి. ఈ ఘటనలో చిన్నారులు సహా 72 మంది మరణించారు. చివరకు అప్పటి ప్రధాని K P Sharma Oli రాజీనామా చేయాల్సి వచ్చింది.
ఈ పరిణామాల తర్వాత పార్లమెంట్ రద్దయింది. CPN-UML, Nepali Congress నేతృత్వంలోని ప్రభుత్వం కూలిపోయింది.
ఆ తర్వాత తాత్కాలిక ప్రభుత్వం ఏర్పడింది. ఈ ఏడాది మార్చి 5న తాజా పార్లమెంటరీ ఎన్నికలు జరిగాయి.
ఈ ఎన్నికల్లో Gen Z మద్దతుతో Rabi Lamichhane నేతృత్వంలోని Rastriya Swatantra Party (RSP) దాదాపు మూడింట రెండొంతుల మెజారిటీతో అధికారంలోకి వచ్చింది.
మాజీ Kathmandu మేయర్ Balendra Shah ప్రధానమంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు.