ఇరాన్లో దాదాపు 90 లక్ష్యాలపై అమెరికా దాడులు.. గల్ఫ్ దేశాల్లో మోగిన హెచ్చరిక సైరన్లు
నౌకలపై మళ్లీ దాడులు జరిగితే పరిస్థితి మరింత తీవ్రంగా ఉంటుందని ట్రంప్ హెచ్చరిక
దుబాయ్: ఇరాన్పై అమెరికా గురువారం తెల్లవారుజామున మరోసారి భారీ వైమానిక దాడులు చేసింది. దీనికి ప్రతిగా ఇరాన్ బహ్రెయిన్, కువైట్, ఖతార్లను లక్ష్యంగా చేసుకుంది.
ఈ పరిణామాలతో పర్షియన్ గల్ఫ్ ప్రాంతంలో యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు కుదిరిన తాత్కాలిక ఒప్పందం మరోసారి ప్రమాదంలో పడింది.
హోర్ముజ్ జలసంధిలో నౌకలపై ఇరాన్ ఇటీవల చేసిన దాడులతో బలహీనంగా ఉన్న కాల్పుల విరమణ ముగిసిందని అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ప్రకటించిన కొన్ని గంటల్లోనే తాజా దాడులు జరిగాయి.
బుధవారం దాడుల తర్వాత మరింత తీవ్రంగా పోరు
ఒమన్ తీరానికి సమీపంలో పలు వాణిజ్య నౌకలను ఇరాన్ లక్ష్యంగా చేసుకున్న తర్వాత అమెరికా బుధవారం ఇరాన్లోని పలు సైనిక స్థావరాలు, నౌకాశ్రయ సదుపాయాలపై దాడులు చేసింది.
దీనికి ప్రతిగా ఇరాన్ కూడా దాడులు చేపట్టింది.
అయితే గురువారం జరిగిన దాడులు గత రోజు కంటే మరింత భారీ స్థాయిలో ఉన్నట్లు కథనం తెలిపింది.
బహ్రెయిన్లో రెండుసార్లు మోగిన హెచ్చరిక సైరన్లు
అమెరికా నౌకాదళ ఐదో దళ ప్రధాన కార్యాలయం ఉన్న బహ్రెయిన్లో కనీసం రెండుసార్లు హెచ్చరిక సైరన్లు మోగాయి.
బహ్రెయిన్, కువైట్, ఖతార్లలో జరిగిన దాడుల వల్ల ఎంత నష్టం జరిగిందనే వివరాలు వెంటనే వెల్లడికాలేదు.
తమ దేశంపైకి వస్తున్న డ్రోన్లు, క్షిపణులను అడ్డుకుంటున్నట్లు కువైట్ సైన్యం ప్రకటించింది.
బహ్రెయిన్, కువైట్లపై దాడులు చేసినట్లు ఇరాన్ విప్లవ రక్షక దళం ప్రకటించింది.
ఇరాన్లో 90 లక్ష్యాలపై అమెరికా దాడులు
ఇరాన్లో దాదాపు 90 లక్ష్యాలపై దాడులు చేసినట్లు అమెరికా సైనిక సెంట్రల్ కమాండ్ తెలిపింది.
విమానాశ్రయ రన్వే, క్షిపణి ప్రయోగ కేంద్రాలపై దాడులు జరిగినట్లు కనిపించే నలుపు-తెలుపు దృశ్యాలను విడుదల చేసింది.
“అమెరికా బలగాలు అప్రమత్తంగా ఉన్నాయి. అవసరమైన సైనిక చర్యలు చేపట్టేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నాయి. అమెరికా అధ్యక్షుడి ఆదేశాల మేరకు కార్యకలాపాలు నిర్వహించేందుకు సన్నద్ధంగా ఉన్నాయి” అని సెంట్రల్ కమాండ్ తెలిపింది.
హోర్ముజ్ జలసంధిలో నౌకా రవాణా రక్షణే లక్ష్యం
హోర్ముజ్ జలసంధిలో స్వేచ్ఛాయుత నౌకా రవాణాకు ముప్పు కలిగించే ఇరాన్ సామర్థ్యాన్ని మరింత తగ్గించడమే తాజా దాడుల లక్ష్యమని అమెరికా తెలిపింది.
ఫిబ్రవరి 28న అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ దాడులతో యుద్ధం ప్రారంభం కావడానికి ముందు ప్రపంచంలో వాణిజ్యంగా రవాణా అయ్యే చమురు, సహజవాయువులో ఐదో వంతు హోర్ముజ్ జలసంధి గుండా వెళ్లేది.
బుషెహర్ సహా పలు ప్రాంతాల్లో పేలుళ్లు
ఇరాన్లోని పలు ప్రాంతాల్లో పేలుళ్లు జరిగినట్లు ఆ దేశ ప్రభుత్వ మీడియా తెలిపింది.
ఇరాన్ అణువిద్యుత్ కేంద్ర సముదాయం ఉన్న బుషెహర్తో పాటు దక్షిణ ప్రాంతంలోని చాబహార్, కొనారక్, బందర్ అబ్బాస్, సిరిక్ నౌకాశ్రయ నగరాల్లో పేలుళ్లు నమోదయ్యాయి.
ఇరాన్షహర్లోని విమానాశ్రయంపై జరిగిన దాడిలో ఒక అగ్నిమాపక సిబ్బంది ప్రాణాలు కోల్పోయినట్లు అధికారులు తెలిపారు.
ఇరాన్ వంతెనలపై కూడా దాడులు
ఏప్రిల్ తర్వాత తొలిసారిగా ఇరాన్లోని వంతెనలను కూడా అమెరికా లక్ష్యంగా చేసుకున్నట్లు కనిపిస్తోంది.
ఈశాన్య ఇరాన్లోని గోలెస్టాన్ ప్రావిన్స్లో ఒక రైల్వే వంతెనపై దాడి జరిగినట్లు ప్రభుత్వ మీడియా తెలిపింది.
మష్హాద్కు వెళ్లే మార్గంలోని రెండు వంతెనలపై దాడులు జరిగాయని ఇరాన్ విప్లవ రక్షక దళం ప్రకటించింది.
దివంగత అయతుల్లా అలీ ఖమేనీ అంత్యక్రియలు గురువారం మష్హాద్లో నిర్వహించేందుకు అధికారులు ఏర్పాట్లు చేశారు.
అయితే గోలెస్టాన్లో జరిగిన దాడి, విప్లవ రక్షక దళం ప్రకటించిన దాడుల్లో ఒకటేనా అనే విషయం స్పష్టంగా తెలియలేదు.
మళ్లీ నౌకలపై దాడి చేస్తే మరింత తీవ్ర పరిణామాలు
టర్కీలో జరిగిన నాటో సదస్సు నుంచి బయలుదేరిన తర్వాత ట్రంప్ తన సామాజిక మాధ్యమ ఖాతాలో ఇరాన్లో జరిగిన పేలుళ్లుగా చెబుతూ పలు దృశ్యాలను పంచుకున్నారు.
ఇరాన్కు మరోసారి తీవ్ర హెచ్చరిక చేశారు.
“నిన్న ఇరాన్ నౌకలపై చేసిన దాడులకు ప్రతీకారంగా ఈ చర్యలు చేపట్టాం. మళ్లీ ఇలాంటి దాడులు జరిగితే పరిస్థితి మరింత తీవ్రంగా ఉంటుంది” అని ట్రంప్ తెలిపారు.
దీర్ఘకాలిక సైనిక చర్యలు ఉండవన్న ట్రంప్
తాజా పరస్పర దాడులు దీర్ఘకాలిక సైనిక చర్యలకు దారితీయవని ట్రంప్ అంతకుముందు చెప్పారు.
“ఏం జరిగినా చాలా వేగంగా జరుగుతుంది” అని వ్యాఖ్యానించారు.
అయితే అమెరికా సైన్యం “పని పూర్తి చేసే అవకాశం” కూడా ఉందని సూచించారు.
ఇరాన్లోని విద్యుత్ కేంద్రాలు, సముద్రపు నీటిని తాగునీటిగా మార్చే కేంద్రాలపై దాడులు చేస్తామని గతంలో చేసిన హెచ్చరికలను ట్రంప్ మరోసారి ప్రస్తావించారు.
ఇరాన్ చమురు ఉత్పత్తిలో కీలకమైన ఖార్గ్ ద్వీపాన్ని స్వాధీనం చేసుకునే అవకాశాన్ని కూడా సూచించారు.
దాడి చేస్తే ప్రతిదాడి తప్పదన్న ఇరాన్
మంగళవారం మూడు చమురు నౌకలు దాడులకు గురైన తర్వాత అమెరికా ఇరాన్పై దాడులు చేసింది.
దీనికి ప్రతిగా ఇరాన్ బలగాలు పర్షియన్ గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని అమెరికా సైనిక స్థావరాలను లక్ష్యంగా చేసుకున్నాయి.
తాత్కాలిక కాల్పుల విరమణ ఒప్పందం ప్రకారం హోర్ముజ్ జలసంధిలో నౌకా రాకపోకలను నియంత్రించే హక్కు తమకు ఉందని ఇరాన్ చెబుతోంది.
శాశ్వత శాంతి ఒప్పందం కోసం జరుగుతున్న చర్చల్లో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్న ఇరాన్ పార్లమెంట్ స్పీకర్ మహ్మద్ బాఘర్ ఖలిబాఫ్ అమెరికాను హెచ్చరించారు.
“బెదిరింపులు, ఇచ్చిన మాట తప్పడం ఇకపై ఎలాంటి మూల్యం చెల్లించకుండా సాగవని అమెరికా ఇంకా నేర్చుకోలేదు. స్పష్టంగా చెబుతున్నాను.. మీరు దాడి చేస్తే ప్రతిదాడి ఎదుర్కోవాల్సిందే” అని ఆయన అన్నారు.
యుద్ధం మళ్లీ ప్రారంభమవుతుందా?
తాత్కాలిక కాల్పుల విరమణ ఒప్పందం ముగిసిందని ట్రంప్ ప్రకటించడంతో యుద్ధం మళ్లీ పూర్తిస్థాయిలో ప్రారంభమయ్యే ప్రమాదంపై ఆందోళనలు పెరిగాయి.
అయితే ఇరాన్తో చర్చలు కొనసాగించేందుకు అమెరికా ప్రతినిధులకు అనుమతి ఇస్తానని ట్రంప్ చెప్పారు.
చర్చల ఫలితంపై మాత్రం అనుమానం వ్యక్తం చేశారు.
“వారు చర్చలు జరపవచ్చు. కానీ సమయాన్ని వృథా చేస్తున్నారని నేను భావిస్తున్నాను” అని ట్రంప్ అన్నారు.
ట్రంప్ వ్యాఖ్యలపై ఇరాన్ ప్రతిస్పందన
ఇరాన్ ఉప విదేశాంగ మంత్రి, ప్రధాన చర్చల ప్రతినిధి కాజెమ్ ఘరీబాబాదీ ట్రంప్ వ్యాఖ్యలను తప్పుబట్టారు.
ట్రంప్ వ్యాఖ్యలు అమెరికా బలానికి సంకేతం కాదని, ఇరాన్ విషయంలో అమెరికా విధానం విఫలమైందని అంగీకరించడమేనని అన్నారు.
ఖార్గ్ ద్వీపం ఎందుకు కీలకం?
ఇరాన్ చమురు ఎగుమతుల్లో దాదాపు 90 శాతం ఖార్గ్ ద్వీపం గుండా సాగుతాయి.
ఈ ద్వీపాన్ని స్వాధీనం చేసుకుంటామని ట్రంప్ గత నెలలో కూడా హెచ్చరించారు.
అయితే అలాంటి చర్య చేపట్టేందుకు అమెరికా సిద్ధంగా ఉందా అనే సందేహాన్ని కూడా అప్పట్లో వ్యక్తం చేశారు.
ఇరాన్ నాయకత్వంలో భిన్నాభిప్రాయాలు?
శాంతి చర్చలు కొనసాగుతున్న సమయంలో హోర్ముజ్ జలసంధిలో నౌకలపై కొత్తగా జరిగిన దాడులు ఇరాన్ నాయకత్వంలోని భిన్నాభిప్రాయాలను సూచించే అవకాశం ఉందని కథనం పేర్కొంది.
కఠిన వైఖరి కలిగిన నేతలు హోర్ముజ్ జలసంధిపై దీర్ఘకాలిక నియంత్రణ కోరుకుంటున్నారు.
ప్రపంచ ఇంధన రవాణాలో కీలకమైన ఈ జలమార్గాన్ని పశ్చిమ దేశాలపై ఒత్తిడి తీసుకొచ్చే సాధనంగా ఉపయోగించాలని భావిస్తున్నారు.
మరోవైపు ఆచరణాత్మక వైఖరి కలిగిన నేతలు శాశ్వత శాంతి ఒప్పందం కుదుర్చుకోవాలని కోరుకుంటున్నారు.
అంతర్జాతీయ ఆంక్షలను తొలగించుకుని తీవ్ర ఆర్థిక సమస్యల నుంచి బయటపడాలని భావిస్తున్నారు.
ఖమేనీ అంత్యక్రియల తర్వాత కీలక చర్చలు
ఫిబ్రవరి 28న యుద్ధం ప్రారంభమైన తొలి సమయంలోనే అయతుల్లా అలీ ఖమేనీ మరణించారు.
ఆయన అంత్యక్రియలు ముగిసిన తర్వాత శాశ్వత శాంతి ఒప్పందం కోసం చర్చలు ప్రారంభం కావాల్సి ఉంది.
గురువారంతో అంత్యక్రియల కార్యక్రమాలు ముగియనున్నాయి.
ఈ సమయంలో ఉద్రిక్తతలు తగ్గుతాయని భావించినప్పటికీ తాజా దాడులతో పరిస్థితి మరోసారి తీవ్రంగా మారింది.
హోర్ముజ్ జలసంధిని పూర్తిగా తిరిగి తెరవడం, ఇరాన్ వివాదాస్పద అణు కార్యక్రమాన్ని వెనక్కి తీసుకెళ్లడం వంటి అత్యంత కీలక అంశాలపై తుది చర్చలు జరగాల్సి ఉంది.
ముఖ్యాంశాలు
- అమెరికా గురువారం తెల్లవారుజామున ఇరాన్పై కొత్తగా భారీ వైమానిక దాడులు చేయగా, ప్రతిగా ఇరాన్ బహ్రెయిన్, కువైట్, ఖతార్లను లక్ష్యంగా చేసుకుంది.
- ఇరాన్లో దాదాపు 90 లక్ష్యాలపై దాడులు చేసినట్లు అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ ప్రకటించింది. విమానాశ్రయ రన్వేలు, క్షిపణి ప్రయోగ కేంద్రాలు సహా పలు ప్రాంతాలను లక్ష్యంగా చేసుకుంది.
- హోర్ముజ్ జలసంధిలో నౌకలపై ఇరాన్ మళ్లీ దాడులు చేస్తే పరిస్థితి మరింత తీవ్రంగా ఉంటుందని అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ హెచ్చరించారు.